Kiosk ve istasyon ekranı: sahadaki veri girişinin tek noktası
Bir MES sisteminin doğruluğu, sahadan gelen verinin doğruluğuna bağlıdır. Canlı Fabrika'nın istasyon ekranı makinenin yanına konan dokunmatik bir ekran ya da tablet üzerinde çalışır; operatör önce kendini, sonra çalıştığı makineyi ve iş emrini seçer. Bu üç seçimle birlikte girilen her kayıt doğru kişiye, doğru makineye ve doğru üretim emrine bağlanır.
İş emirleri ERP'den ya da planlama modülünden gelir ve operatör kendi makinesinin kuyruğundaki işleri görür. Yanlış iş emrine üretim girme ihtimali böylece azalır.
Kâğıt formların vardiya sonunda toplanıp bilgisayara aktarılması hem gecikme hem de hata kaynağıdır. İstasyon ekranı bu ara adımı ortadan kaldırır; veri üretildiği anda ve üretildiği yerde sisteme girer. Bir üretim takip programından beklenen güvenilirlik de buradan başlar.
Miktar, fire ve duruş sebebi birkaç dokunuşla
Operatör üretilen miktarı, fireyi ve duruş sebebini büyük düğmelerle girer. Düğmeler eldivenle kullanılacak boyuttadır; klavyeyle uzun metin yazmak gerekmez. Duruş sebepleri işletmenin kendi listesinden seçilir, böylece aynı duruş herkes tarafından aynı adla kaydedilir.
Standart bir duruş listesi, raporlamanın temelidir. “Arıza”, “malzeme bekleme”, “kalıp değişimi” gibi sebepler tutarlı girildiğinde hangi makinenin neden durduğu sayılarla görülür. OEE gibi göstergeleri hesaplamak için gereken ham veri de böylece kendiliğinden oluşur.
Fire girişinin üretim girişiyle aynı ekranda yapılması, firenin gerçek zamanında ve gerçek miktarıyla kaydedilmesini sağlar. Vardiya sonunda tahminle yazılan fire rakamları yerine, oluştuğu anda girilen veriler raporlara yansır.
Girilen veri anında panoda
İstasyondan girilen her kayıt birkaç saniye içinde Fabrika TV panosuna ve yöneticilerin ekranlarına yansır. Makinenin rengi duruş girildiği anda değişir, vardiya hedefine karşı gerçekleşen miktar güncellenir. Vardiya amiri sahada dolaşmadan hangi istasyonda ne olduğunu görür.
Arızadan kaynaklanan bir duruşta bakım ekibine ayrıca telefon açmak gerekmez. Arıza istasyon ekranından bildirilir, bakım-onarım akışına düşer ve ilgili teknisyene bildirim gider.
Bu anlık bağlantı, istasyon ekranını yalnızca bir veri giriş noktası olmaktan çıkarır. Operatör girdiği kaydın panoda göründüğünü fark ettikçe verinin gerçekten kullanıldığını görür; bu da girişlerin özenle yapılmasını destekler.
Vardiya sonu özeti
Vardiya bittiğinde istasyon ekranı o vardiyada girilen üretim, fire ve duruşların özetini gösterir. Operatör kendi kayıtlarını kontrol eder; eksik ya da hatalı bir giriş varsa vardiya kapanmadan fark edilir. Bu özet, bir sonraki vardiyaya devredilen bilginin de temelini oluşturur.
Vardiya özetleri personel ve vardiya modülündeki karne ve devir notlarıyla birleşir. Yönetici gün sonunda ayrıca rapor istemeden her vardiyanın tablosuna ulaşır.
Özet, operatörün kendi vardiyasını görmesini de sağlar. Hedefe ne kadar yaklaşıldığı ve hangi duruşların zaman kaybettirdiği vardiya bitmeden ekranda durur. Sonraki vardiyanın operatörü de aynı özetten makinenin nasıl teslim edildiğini öğrenir.
Sahaya uygun, kesintiye dayanıklı
İstasyon ekranı toz, gürültü ve eldivenli kullanım düşünülerek sade tutulmuştur: büyük düğmeler, az metin, net renkler. Yeni başlayan bir operatör kısa bir gösterimle ekranı kullanabilir.
Canlı Fabrika işletmenin kendi sunucusunda çalışır ve veriler şirket içinde kalır. İnternet bağlantısı kesildiğinde istasyonlar yerel ağ üzerinden kayıt almaya devam eder; üretim verisi kaybolmaz.
Ekranın hangi istasyonda hangi alanları göstereceği makine türüne göre ayarlanabilir. Örneğin bir ekstrüder istasyonunda kilogramla, bir torba makinesinde adetle çalışmak mümkündür.
Personel ve mola takibi
İstasyon ekranı yalnızca üretimi değil, sahadaki personelin o anki durumunu da kaydeder. Operatör çay molasına, yemek molasına ya da başka bir molaya çıkarken ekranda mola türünü seçer; döndüğünde tek dokunuşla molayı kapatır. Çıkış ve dönüş saati kendiliğinden yazılır, ayrıca form ya da defter tutulmaz.
Vardiya amiri panoda kimin makinesinin başında, kimin molada, kimin istasyon dışında olduğunu anlık görür. Molada olan personelin makinesi de panoda ayrı işaretlenir; böylece makinenin neden durduğu sorusu bekletmeden cevaplanır ve gerekirse yerine başka bir operatör yönlendirilir.
Mola türleri ve süreleri fabrikanın düzenine göre tanımlanır: çay molası, yemek molası, namaz, ihtiyaç ya da size özel başka bir başlık. Tanımlı süreyi aşan mola ekranda ve panoda uyarı olur. Gün sonunda her personelin mola sayısı ve toplam mola süresi personel ve vardiya karnesine işlenir.
Ödül çarkı ve günün sorusu
Vardiya hedefini ya da makinenin üretim rekorunu geçen personelin istasyon ekranına bir çark hakkı düşer. Hak, yönetici onayladıktan sonra açılır; personel çarkı kendi tabletinden çevirir ve çıkan ödül kayda geçer.
Çarkın dilimleri, her dilimin çıkma olasılığı, izin gibi ödüllerin aylık sınırı ve hakkın hangi başarıyla açılacağı yönetici ekranından ayarlanır. Gerekirse yönetici, özel bir başarı için personele elle de çark hakkı verebilir; kimin, ne zaman, neden çevirdiği geçmişte görünür.
İstasyon ekranında günde bir ya da iki kez kısa bir “günün sorusu” çıkabilir. Sorular iş güvenliği, kalite ya da ürün bilgisi üzerine olur ve yöneticinin onayından geçer. Böylece istasyon yalnızca veri girilen bir ekran olmaktan çıkar, ekibi canlı tutan bir araç olur.